به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، بامداد سه‌شنبه ۱۰ شهریور ماه ۱۴۰۵، حوالی ساعت ۳، نیروهای بنیاد مسکن و اداره زمین شهری با حضور در روستای نوک‌آباد از روستاهای حاشیه شهرستان چابهار، اقدام به تخریب بخشی از منزل مسکونی یک خانواده بلوچ کردند.

بر اساس گزارش‌های دریافتی، نیروهای بنیاد مسکن و زمین شهری در جریان این اقدام با ورود به محل، ضمن تخریب بخشی از منزل، صاحبخانه و فرزندش را نیز مورد ضرب‌وشتم قرار داده‌اند. همچنین در پی این اقدام، بخشی از وسایل و اثاثیه منزل آسیب دیده و تخریب شده است.

به گفته منابع، این اقدام در شرایطی انجام شده که اعضای خانواده در منزل حضور داشته و در حال استراحت بودند و نیروهای مذکور بدون اطلاع قبلی با حضور در محل، اقدام به تخریب بخشی از محل سکونت آنان کرده‌اند.

لازم به ذکر است که در سال ۲۰۲۵، در مجموع ۳۷ مورد تخریب منازل و اموال شهروندان بلوچ در مناطق مختلف بلوچستان ثبت شده که بیشترین موارد مربوط به چابهار با ۱۷ مورد و زاهدان با ۱۵ مورد بوده است. در ایرانشهر دو مورد، دلگان، منوجان و زهک هر کدام با یک مورد تخریب اموال و منزل مسکونی ثبت شده‌ است.

اعتراضات سراسری ۱۴۰۱؛ چهار شهروند بلوچ به مجموع ۱۷ سال و یک روز حبس محکوم شدند

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، روز یکشنبه ۱ شهریور ماه ۱۴۰۵، چهار شهروند بلوچ و از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، توسط شعبه ۱۰۳ دادگاه کیفری دو زاهدان در مجموع به ۱۷ سال و یک روز حبس محکوم شدند و بر اساس مفاد رای دادنامه، رأی صادرشده ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ واقعی قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه تجدیدنظر استان سیستان و بلوچستان است.

هویت این شهروندان «حمیدرضا کوهکن»، فرزند شیرجان، متولد ۲۰ اسفند ۱۳۵۵، راننده و متأهل، «محمد خروت دین‌محمدی» معروف به «حارث خروط»، فرزند آرمین (شملان)، متولد ۱۳۸۶، «احمدعلی کوهکن»، فرزند حلیم، متولد ۳ اردیبهشت ۱۳۷۸ و «خالد کاشانی»، فرزند طاهر، متولد ۱۳۷۲، عنوان شده است.

بر اساس حکم صادرشده، حمیدرضا کوهکن، احمدعلی کوهکن و محمد خروت دین‌محمدی هر کدام به پنج سال حبس با احتساب ایام بازداشت محکوم شده‌اند. خالد کاشانی نیز از بابت اتهامات «مشارکت در تخریب عمدی اموال عمومی و دولتی» و «معاونت در تخریب عمدی بنر تصویر مقام رهبری و تحریق اماکن عمومی و دولتی» به دو سال و یک روز حبس محکوم شده که اجرای این حکم به مدت سه سال به حالت تعلیق درآمده است.

حمیدرضا کوهکن در تاریخ ۱۷ بهمن ‌ماه ۱۴۰۲ به همراه محمد خروت دین‌محمدی در زاهدان بازداشت و سپس به بازداشتگاه اداره اطلاعات زاهدان منتقل شد. وی پس از پایان مراحل بازجویی، در ۱۶ فروردین‌ ماه ۱۴۰۳ به زندان زاهدان انتقال یافت. محمد خروت دین‌محمدی که هنگام بازداشت ۱۶ سال داشت، پس از بازداشت به کانون اصلاح و تربیت زاهدان منتقل شد و در تاریخ ۱۰ خرداد ماه ۱۴۰۳ با تودیع وثیقه یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومانی آزاد شد.

احمدعلی کوهکن نیز در ۱۸ فروردین ‌ماه ۱۴۰۳، پس از احضار و حضور در اداره اطلاعات زاهدان بازداشت شد و در ۲۵ اردیبهشت‌ ماه همان سال با تودیع وثیقه از زندان زاهدان آزاد شد. وی پیش‌تر در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، در تاریخ ۸ مهر ماه ۱۴۰۱ در مصلای مکی زاهدان هدف گلوله جنگی قرار گرفته و از ناحیه لگن و کمر، در نزدیکی نخاع، به شدت مجروح شده بود.

خالد کاشانی نیز در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ و در ارتباط با پرونده‌ای موسوم به «جمعه خونین زاهدان» بازداشت شده است.

صدور این احکام در حالی صورت گرفته که شهر زاهدان در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ شاهد یکی از خونین‌ترین سرکوب‌های این اعتراضات بود. در روز ۸ مهر ماه ۱۴۰۱، نیروهای انتظامی و امنیتی جمهوری اسلامی ایران با تیراندازی به سوی شهروندان و نمازگزاران در اطراف مصلای مکی زاهدان، بیش از ۱۰۰ شهروند بلوچ، از جمله دست‌کم ۱۵ کودک، را کشته و شمار زیادی را نیز مجروح کردند؛ رویدادی که بعدها به «جمعه خونین زاهدان» شهرت یافت.

Telegram:
https://t.me/bhrg3

اجرای اعدام دو زندانی بلوچ در زاهدان و یزد
به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، سحرگاه سه‌شنبه ۳ شهریور ۱۴۰۵، حکم اعدام دو زندانی اهل سیستان‌ و بلوچستان در زندان‌های زاهدان و یزد اجرا شد.
در زندان مرکزی زاهدان، امید (علی‌اکبر) شاهوزهی، متأهل و دارای دو فرزند، که حدود چهار سال پیش در زاهدان بازداشت و به اتهام «قتل» به اعدام محکوم شده بود، اعدام شد. بنا بر گزارش منابع، او از زمان بازداشت این اتهام را رد کرده و بر بی‌گناهی خود تأکید داشته است.
همزمان، علی‌اصغر سالارزهی، حدوداً ۴۲ ساله و اهل زابل، پس از حدود هفت سال حبس در زندان یزد اعدام شد. او از سال ۱۳۹۸ به اتهام مرتبط با «مواد مخدر» در زندان بود و پیش از اجرای حکم، برای آخرین ملاقات به قرنطینه منتقل شده بود.
بر اساس آمار گردآوری‌شده توسط گروه حقوق بشر بلوچستان، در سال ۲۰۲۵ دست‌کم ۱۳۷ زندانی بلوچ در ۲۷ زندان ایران اعدام شدند که ۹۴ مورد آن مرتبط با جرائم مواد مخدر و ۳۶ مورد مربوط به اتهام قتل بوده است. زندان زاهدان با ۳۴ مورد، بیشترین شمار اعدام زندانیان بلوچ را در این آمار داشته است.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، شامگاه گذشته ۱ شهریور ماه ۱۴۰۵، دو شهروند بلوچ در نزدیکی شهر خاش و در مسیر منتهی به روستای کلچات، از توابع بخش مرکزی شهرستان خاش در حالی که با خودروی شخصی در حال تردد بودند، هدف تیراندازی نیروهای امنیتی لباس‌شخصی قرار گرفتند که در پی این تیراندازی، یکی از آنان جان خود را از دست داده و دیگری به‌شدت مجروح شده است.

هویت شهروند جان‌باخته، «رضا شه‌بخش»، فرزند خدانظر و هویت شهروند مجروح، «عبدالصمد شه‌بخش»، فرزند جان‌محمد، هر دو اهل روستای کلچات شهرستان خاش، عنوان شده‌ است.

به گفته منابع، این دو شهروند در نزدیکی شهر خاش در حال تردد با خودروی شخصی خود بودند که نیروهای امنیتی لباس‌شخصی بدون اعلام ایست و هشدار قبلی، خودروی آنان را به رگبار بسته‌اند. در پی این تیراندازی، سرنشینان آن هدف اصابت گلوله قرار گرفته‌اند و خودرو نیز از مسیر منحرف و واژگون شده است.

منابع افزوده‌اند: رضا شه‌بخش بر اثر شدت جراحات وارده جان خود را از دست داده و عبدالصمد شه‌بخش نیز مجروح شده و برای درمان به بیمارستان منتقل شده است. وی همچنان در بیمارستان بستری است و تحت درمان قرار دارد.

بر اساس مستندات گردآوری‌شده در سال ۲۰۲۵، تیراندازی مستقیم، یورش به منازل، انفجار مین و ضرب‌وجرح شهروندان توسط نیروهای نظامی و امنیتی دستکم ۱۷۳ نفر را در بلوچستان تحت تأثیر قرار داده است. از این تعداد، ۱۰۷ نفر جان خود را از دست داده و ۶۶ نفر مجروح شده‌اند که از میان کشته‌شدگان، ۳ زن و ۱ کودک حضور دارند و در میان مجروحان نیز ۱۶ زن و ۴ کودک ثبت شده‌اند.

یورش نیروهای بنیاد مسکن و شهرداری به جنگلوک چابهار؛ دست‌کم ۲۰ منزل در معرض تخریب
گروه حقوق بشر بلوچستان گزارش داده است که روز گذشته، عملیات تخریب شماری از منازل مسکونی شهروندان بلوچ در محله جنگلوک چابهار آغاز شده و نیروهای منتسب به بنیاد مسکن با همکاری شهرداری و استفاده از لودر و کامیون در حال تخریب خانه‌ها بوده‌اند. گفته می‌شود از حدود ۵۰ خانه‌ای که در این مرحله در معرض تخریب قرار گرفته‌اند، دست‌کم ۲۰ منزل تخریب شده یا در روند تخریب قرار گرفته است.
جنگلوک از محله‌های قدیمی چابهار است و صدها خانوار بلوچ سال‌ها در آن سکونت داشته‌اند. ساکنان این محله طی سال‌های گذشته با فشارهایی برای جابه‌جایی مواجه بوده‌اند. در اردیبهشت ۱۳۹۹ نیز آتش‌سوزی گسترده‌ای در این منطقه رخ داد که خانه‌ها و دارایی‌های صدها خانواده را از بین برد.
در سال‌های اخیر، طرح انتقال ساکنان جنگلوک به واحدهای مسکونی ساخته‌شده در مناطق دیگر چابهار، از جمله مجموعه «هزار واحدی» و مرادآباد شرقی، مطرح شده است. با این حال، ساکنان نسبت به ناکافی بودن تعداد واحدها، شرایط نامناسب برخی خانه‌های جدید و مطالبه مبالغی حدود پنج میلیون تومان در ماه به‌عنوان اجاره‌بها ابراز نگرانی کرده‌اند.
بر اساس اظهارات مسئولان، حدود ۳۳۵ خانوار در جنگلوک سکونت دارند، در حالی که تعداد واحدهای ساخته‌شده محدود است و سرنوشت خانواده‌هایی که در مرحله فعلی مشمول انتقال نمی‌شوند، روشن نیست.
تخریب خانه‌ها همزمان با اجرای طرح جابه‌جایی، بدون تعیین تکلیف شفاف همه خانوارها، نگرانی‌هایی درباره محل سکونت، مالکیت و هزینه‌های آینده ایجاد کرده است. ساکنان خواستار توقف تخریب تا تعیین تکلیف همه خانوارها و اجرای روندی شفاف، با مشارکت خود آنان و تضمین مسکن مناسب و امن هستند.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، بامداد چهارشنبه ۲۸ مرداد ماه ۱۴۰۵، یک شهروند بلوچ در پی تیراندازی نیروهای امنیتی لباس شخصی مستقر در ایست‌وبازرسی پلیس‌راه خروجی شهر زاهدان به سمت زابل، هدف گلوله قرار گرفته و از ناحیه کمر به شدت مجروح شده است.

هویت این شهروند بلوچ، «یونس رخشانی»، فرزند عبدالرحمن و اهل زاهدان عنوان شده است.

بر اساس اين گزارش، این حادثه حوالی ساعت ۲:۲۰ بامداد رخ داده و یونس که راننده خودرو سواری بوده، به همراه چهار نفر از بستگان خود در حال حرکت به سمت زابل برای درمان بیماری یکی از همراهانش بوده که در محل ایست‌وبازرسی، نیروهای امنیتی لباس شخصی مستقر در این محل به سمت خودرو تیراندازی کرده با قرار دادن مانع خارک‌ در مسیر خودرو، آن را متوقف کرده‌اند.

در جریان این تیراندازی، یک گلوله به ناحیه کمر یونس رخشانی اصابت کرده و وی پس از مجروح‌شدن به بیمارستان خاتم‌الانبیاء زاهدان منتقل شده و هم‌اکنون تحت درمان و بستری است. چهار سرنشین دیگر خودرو در جریان این حادثه آسیبی ندیده‌اند.

تا لحظه تنظیم این گزارش، جزئیات بیشتری درباره علت تیراندازی نیروهای امنیتی و اینکه چرا به سمت خودروی حامل این شهروندان شلیک شده، در دسترس نیست.

بر اساس مستندات گردآوری‌شده در سال ۲۰۲۵، تیراندازی مستقیم، یورش به منازل، انفجار مین و ضرب‌وجرح شهروندان توسط نیروهای نظامی و امنیتی دستکم ۱۷۳ نفر را در بلوچستان تحت تأثیر قرار داده است. از این تعداد، ۱۰۷ نفر جان خود را از دست داده و ۶۶ نفر مجروح شده‌اند که از میان کشته‌شدگان، ۳ زن و ۱ کودک حضور دارند و در میان مجروحان نیز ۱۶ زن و ۴ کودک ثبت شده‌اند.

کشته‌شدن سه شهروند بلوچ در دو حادثه تعقیب‌وگریز در سیستان و بلوچستان
بر اساس گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، بامداد پنجشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۵، در دو حادثه جداگانه در بندرعباس و مسیر زابل–هیرمند، سه شهروند بلوچ جان خود را از دست دادند.
در حادثه نخست، در پی تعقیب‌وگریز و تیراندازی نیروهای نظامی به یک خودروی سوختبر در محدوده پشت پل ایسین بندرعباس، خودرو دچار آتش‌سوزی شد و دو سرنشین آن، یاسر سالارزهی، ۱۸ ساله، و احمد ساق‌زهی، ۲۸ ساله، در میان شعله‌های آتش جان باختند.
در حادثه دوم، منصور قلجایی، ۲۴ ساله، در مسیر زابل به هیرمند و نزدیکی شهر دوست‌محمد، پس از تعقیب توسط نیروهای لباس‌شخصی مبارزه با مواد مخدر، کنترل خودرو را از دست داد و با تیر برق برخورد کرد و جان باخت. بر اساس این گزارش، نیروهای تعقیب‌کننده پس از وقوع حادثه بدون رسیدگی به وضعیت او محل را ترک کردند.
این حوادث در حالی رخ داده‌اند که گزارش‌های حقوق بشری از تداوم تلفات سوختبران و شهروندان بلوچ در پی تیراندازی، تعقیب‌وگریز و اقدامات نیروهای نظامی و امنیتی در بلوچستان خبر می‌دهند.

هویت این زندانی بلوچ، «عبدالباسط براهویی (عیدوزهی)»، ۳۰ ساله، فرزند امام و اهل زاهدان، عنوان شده است.

بر اساس این گزارش، عبدالباسط براهویی در سال ۱۳۹۷ در اصفهان با اتهام مرتبط با مواد مخدر بازداشت و سپس از سوی دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران به اعدام محکوم شده بود.

بر اساس داده‌های گردآوری‌شده در طول سال ۲۰۲۵ دستکم ۱۳۷ مورد اجرای حکم اعدام علیه زندانیان بلوچ در ۲۷ زندان مختلف در ایران ثبت شده که زندان زاهدان با ثبت ۳۴ مورد اعدام، بیشترین تعداد اجرای احکام را داشته است. در این بین، ۹۴ نفر (حدود ۶۸٫۶ درصد) با اتهامات مرتبط با جرائم مواد مخدر، ۳۶ نفر (حدود ۲۶٫۳ درصد) به اتهام قتل، ۴ نفر (حدود ۲٫۹ درصد) به اتهامات سیاسی و عقیدتی، ۲ نفر (حدود ۱٫۵ درصد) به اتهام تجاوز به عنف و ۱ نفر (حدود ۰٫۷ درصد) با اتهامی نامشخص اعدام شده‌اند.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، روز گذشته ۲۵ مرداد ماه ۱۴۰۵، حکم اعدام یک زندانی بلوچ که پیشتر بابت اتهام «قتل» به اعدام محکوم شده بود، در زندان مرکزی زاهدان به اجرا درآمد. این زندانی در سال ۱۴۰۲ بازداشت و پس از طی مراحل قضایی به اعدام محکوم شده بود.

هویت این زندانی بلوچ، «محمد (چراگ) افروخته»، حدوداً ۳۰ ساله، فرزند حبیب‌الرحمن، متأهل و دارای یک فرزند، اهل روستای بالدان از توابع شهرستان سیب و سوران عنوان شده است.

بر اساس این گزارش، محمد در سال ۱۴۰۲ به اتهام «قتل» یک نیروی بومی وابسته به نهادهای امنیتی در شهرستان سیب و سوران، به همراه یکی از نزدیکان خود بازداشت شده بود. منابع عنوان کرده‌اند: «پس از بازداشت و تحمل شکنجه‌های شدید جسمی و روحی، محمد مجبور به اعتراف به قتل شد و حدود چند ماه پیش حکم اعدام وی صادر شده بود. شهروند دیگری که در رابطه با این پرونده بازداشت شده بود، آزاد شد.»

این منابع همچنین درباره روزهای منتهی به اجرای حکم گفته‌اند: «محمد روز پنجشنبه (۲۲ مردادماه) برای اجرای حکم به قرنطینه زندان منتقل شد و خانواده او روز شنبه آخرین ملاقات را با وی انجام دادند.» حکم اعدام وی روز یکشنبه ۲۵ مردادماه اجرا شده و مراسم تشییع و خاکسپاری او نیز همان روز ساعت ۱۷ در قبرستان روستای بالدان برگزار شده است.

بر اساس داده‌های گردآوری‌شده در طول سال ۲۰۲۵ دستکم ۱۳۷ مورد اجرای حکم اعدام علیه زندانیان بلوچ در ۲۷ زندان مختلف در ایران ثبت شده که زندان زاهدان با ثبت ۳۴ مورد اعدام، بیشترین تعداد اجرای احکام را داشته است. در این بین، ۹۴ نفر (حدود ۶۸٫۶ درصد) با اتهامات مرتبط با جرائم مواد مخدر، ۳۶ نفر (حدود ۲۶٫۳ درصد) به اتهام قتل، ۴ نفر (حدود ۲٫۹ درصد) به اتهامات سیاسی و عقیدتی، ۲ نفر (حدود ۱٫۵ درصد) به اتهام تجاوز به عنف و ۱ نفر (حدود ۰٫۷ درصد) با اتهامی نامشخص اعدام شده‌اند.

هویت این سوختبر بلوچ، «کوروش میری» (بلوچزهی) و اهل شهرستان رودبار جنوب توسط رسانک احراز شده است.

به گفته منابع گروه حقوق بشر بلوچستان ، کوروش با یک دستگاه نیسان وانت در محور هشتبندی به منوجان در حال تردد بوده که دو خودروی شخصی متعلق به نیروهای نظامی او را تحت تعقیب قرار داده‌اند. گفته می‌شود این تعقیب و گریز تا محدوده خسروآباد، گردنه کرم ادامه داشته است.

منابع افزوده‌اند که در جریان این تعقیب و گریز، خودروی کوروش واژگون شده و پس از آن دچار آتش‌سوزی شده است. وی در داخل خودرو گرفتار شده و پیش از آنکه امکان نجات او فراهم شود، در میان شعله‌های آتش جان خود را از دست داده است.

لازم به ذکر است که در طول سال ۲۰۲۵ در مجموع دستکم ۱۷۳ سوختبر کشته و ۱۳۲ نفر مجروح شده‌اند. در نتیجه حوادث جاده‌ای، ۱۳۱ نفر جان باخته و ۸۰ نفر مجروح شده‌اند. در اقدامات نظامیان از جمله تیراندازی، انفجار مین، تعقیب‌وگریز و ضرب‌وجرح توسط آنها ۳۷ نفر کشته و ۴۴ نفر مجروح شده‌اند. دو نفر در پی فعالیت سوختبری دچار غرق‌شدگی شده‌اند. افزون بر این، آتش‌سوزی به کشته‌شدن ۱ نفر و مجروح‌شدن ۷ نفر انجامیده و در تیراندازی افراد مسلح ناشناس ۲ نفر کشته و ۱ نفر مجروح شده‌اند. همچنین، در این سال دستکم ۲۱۱ سوختبر بازداشت شده‌اند.