زابل، زهک، دوست‌محمد – ۲ خرداد ۱۴۰۴  

شهرهای شمال بلوچستان امروز در یکی از وحشتناک‌ترین روزهای زیست‌محیطی خود به سر می‌برند. توفان‌های شدید شن و ریزگردهای سمی، شاخص کیفیت هوا (AQI) را به ۵۰۰، یعنی بالاترین حد خطر رسانده‌اند. این وضعیت نه‌تنها زندگی روزمره را مختل کرده، بلکه حق اساسی مردم بلوچستان بر تنفس هوای پاک را نقض کرده است.  

تأثیرات فوری بحران بر مردم بلوچستان:  

– تعطیلی مدارس و مراکز عمومی به دلیل خطر جانی برای کودکان و سالمندان  

– افزایش بیماران تنفسی در بیمارستان‌های کم‌امکانات منطقه  

– توقف کار روزانه کشاورزان و دامداران که معیشتشان در خطر است  

– بی‌توجهی دولت مرکزی به درخواست‌های مکرر مردم بلوچستان برای رسیدگی  

دریاچه هامون: قربانی سیاست‌های آبی تبعیض‌آمیز  

هامون، که روزی منبع حیات برای مردم بلوچستان و سیستان بود، امروز به بیابانی خشک تبدیل شده است. این فاجعه نتیجه مستقیم سیاست‌های نادرست آبی حکومت ایران و دولت طالبان است:  

۱. نقض حقوق آبی مردم بلوچستان توسط افغانستان:  

– قطع عمدی حق‌آبه هیرمند برخلاف معاهده ۱۳۵۱  

– احداث سدهای غیرقانونی (کجکی، کمال‌خان) بدون در نظر گرفتن حقوق مردم بلوچستان  

– استفاده سیاسی از آب به عنوان ابزار فشار علیه مناطق بلوچ‌نشین  

۲. بی‌عدالتی و کم‌توجهی حکومت ایران به بلوچستان:  

– عدم پیگیری قاطع حق‌آبه هیرمند در مذاکرات با طالبان  

– تبعیض در توزیع منابع آبی به نفع استان‌های مرکزی  

– نبود برنامه‌ریزی برای مقابله با خشکسالی در مناطق بلوچ‌نشین  

بادهای ۱۲۰ روزه: بلای جان مردم بلوچستان  

بادهایی که زمانی هوای خنک و مطبوع به همراه می‌آوردند، امروز به طوفان‌های نمک و گردوغبار سمی تبدیل شده‌اند. این بادها:  

– سالانه هزاران تن ذرات کشنده را در هوا پخش می‌کنند  

– باعث نابودی زمین‌های کشاورزی و افزایش فقر در بلوچستان شده‌اند  

– بیماری‌های تنفسی و چشمی را در منطقه به شدت افزایش داده‌اند  

فاجعه انسانی: بلوچستان در حال تخلیه است  

آوارگان زیست‌محیطی بلوچ:  

– ده‌ها روستا خالی از سکنه شده‌اند  

– مهاجرت اجباری هزاران بلوچ به شهرهای دیگر به دلیل نابودی معیشت  

– بی‌توجهی دولت به بازگرداندن حق‌آبه و احیای هامون  

تهدیدهای آینده:  

– نابودی کامل کشاورزی و دامداری در شمال بلوچستان  

– تشدید بحران فقر و بیکاری در منطقه‌ای که همواره مغفول مانده است  

– تخریب میراث طبیعی و فرهنگی مردم بلوچ  

سکوت جهانی و مسئولیت حکومت ایران  

این بحران نقض آشکار حقوق بشر مردم بلوچستان است، اما:  

– جامعه جهانی واکنش مؤثری نشان نداده است  

– دولت ایران به جای حل ریشه‌ای مشکل، تنها به اقدامات نمایشی بسنده کرده است  

– حقوق مردم بلوچستان بر محیط زیست سالم نادیده گرفته شده است  

فراخوان به اقدام فوری  

ما از سازمان‌های حقوق بشری، نهادهای محیط‌زیستی بین‌المللی و جامعه جهانی می‌خواهیم

۱. اعزام ناظران مستقل برای بررسی فاجعه زیست‌محیطی در بلوچستان  

۲. تحریم پروژه‌های آبی غیرقانونی افغانستان که حقوق مردم بلوچستان را نقض می‌کند  

۳. فشار بر دولت ایران برای پیگیری جدی‌تر حق‌آبه هیرمند  

۴. کمک‌های اضطراری به مردم بلوچستان برای مقابله با آلودگی هوا و کمبود آب  

بلوچستان در حال خفه شدن است!  

این بحران فقط یک مشکل محلی نیست، بلکه آزمونی برای وجدان جهانیان است. اگر امروز اقدام نکنیم، فردا شاهد مرگ تدریجی یک منطقه و مردمش خواهیم بود.  

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، آمار جمع آوری شده در سال ٢٠٢٣ توسط گروه حقوق بشر بلوچستان نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی ایران همچون سال‌های گذشته حقوق شهروندان بلوچ را در بسیاری از موارد نقض کرده که در این رابطه مراجع قضایی و نهادهای امنیتی نقش پررنگی داشته‌اند.

بر اساس داده‌های جمع آوری شده در سال ٢٠٢٣، دستکم ١٨۴ زندانی بلوچ با اتهامات گوناگون در ٢۶ شهر مختلف ایران که زندان‌های زاهدان با ۵۴ و بیرجند با ٣١ مورد بیشترین تعداد اجرای حکم غیرانسانی اعدام را داشته‌اند، اعدام گشته‌اند که در بین این زندانیان حداقل چهار زن نیز وجود دارد.

در سال ٢٠٢٣، دستکم هفت شهروند بلوچ با اتهامات سیاسی، ١۴٣ زندانی به اتهامات مرتبط با مواد مخدر، ٢۶ نفر با اتهام قتل و هشت نفر نیز با اتهامات دیگر و نامشخص اعدام شده‌اند.

در سال ٢٠٢٣، تیراندازی های مستقیم نیروهای نظامی باعث کشته و زخمی شدن دستکم ١٢٠ شهروند بلوچ شده است. در بین این موارد ٨٠ نفر جان خود را از دست داده و ۴٠ نفر نیز زخمی شده‌اند که در میان این افراد ٩ کودک و ٣ زن وجود دارد. بر اساس داده‌های جمع آوری شده، ماه سپتامبر با ١٣ نفر کشته و ٩ نفر زخمی، مرگبارترین ماه سال برای شهروندان بلوچ در مقابل تیراندازی‌های بدون ضابطه نیروهای نظامی بوده است.

همچنین داده‌های جمع آوری شده در سال ٢٠٢٣، دستکم ۶ زندانی بلوچ در شش شهر مختلف در داخل زندان ها به دلایلی مانند عدم رسیدگی پزشکی و خودکشی جان خود را از دست داده‌اند و یک نفر نیز در کلانتری ١٢ شهر زاهدان، پس از بازداشت و ضرب و جرح توسط نیروهای نظامی کشته شده است.

موارد ثبت شده مرگ زندانیان بلوچ در این سال در زندان‌های ایرانشهر، کرمان، کرج، زاهدان، زابل و مشهد رخ داده است.

همچنین در سال ٢٠٢٣، دستکم ١٩٢ شهروند بلوچ مورد حمله مسلحانه افراد ناشناس قرار گرفته اند که در بین آنها ١۵٠ نفر کشته و ۴٢ نفر زخمی شده‌اند. در بین این افراد دستکم پنج کودک و چهار زن نیز وجود دارند.

بر اساس گزارش سالانه جمع آوری شده، از ابتدای سال ٢٠٢٣ تا پایان سال، دستکم ٣٢١ نفر از سوختبران در حوادث مختلف، کشته و زخمی شده‌اند.

در تیراندازی های مستقیم نیروهای نظامی ۴۵ نفر کشته و زخمی شده‌اند که در این بین، ٢٨ سوختبر جان خود را از دست داده و ١٧ نفر زخمی شده‌اند که دو تن از آنها به وسیله چاقو توسط این نیروها زخمی شده است.

در حوادث جاده‌ای نیز ٢۵٢ تن از سوختبران کشته و زخمی شده‌اند که در بین آنها ١٩۴ نفر جان خود را از دست داده و ۵٨ نفر نیز مجروح گشته‌اند.

در تیراندازی افراد مسلح ناشناس نیز ٨ نفر کشته و دو نفر زخمی شده اند. در حوادث دیگری مانند سیل، آتش سوزی در محل ذخیره سوخت و یک مورد نامشخص نیز دستکم ١۴ نفر کشته و زخمی شده‌اند.

گفتنی است که ماه‌های دسامبر و جولای به ترتیب با ۴۶ و ٣٩ سوختبر کشته و مجروح مرگبارترین ماه‌های سال ٢٠٢٣ برای سوختبران بوده‌اند.

گزارش های دریافتی در رابطه با بازداشت ها حاکی از آن است که دستکم ١١١٢ مورد از بازداشت شهروندان با اتهامات مختلف ثبت شده است که هشت مورد آنها از سوی نیروهای نظامی به صورت فله‌ای (دسته جمعی) انجام شده است.

اکثر این بازداشت ها در رابطه با اعتراضات مسالمت‌آمیز مردم علیه جمهوری اسلامی ایران انجام شده و تا پایان سال ٢٠٢٣ صدها نفر همچنان در بازداشت و بلاتکلیفی محبوس هستند. بسیاری از آنها با احکام سنگین قضایی مواجه شده‌اند که می‌توان به محکوم شدن دستکم هفت نفر به اعدام اشاره کرد.

با توجه به عدم شفاف سازی مقامات قضایی و امنیتی رژیم جمهوری اسلامی ایران، می‌توان گفت که در طول سال ٢٠٢٣ هزاران شهروند بلوچ از سوی نهادهای امنیتی و نظامی بازداشت شده‌اند.

بر اساس گزارش های جمع آوری شده در سال ٢٠٢٣، دستکم یک بار حکم اجرای شلاق در ملا عام در شهر دلگان انجام شده که از هویت فرد و تاریخ دقیق اجرای آن اطلاعی در دست نیست ولی بر اساس مستندات موجود، این حکم در سه ماهه اول سال به اجرا گذاشته شده است.

همچنین در تاریخ ٢٣ دسامبر نیز یک شهروند بلوچ با هویت “ناصر احمدزهی”، ٢٠ ساله به دلیل شرکت در اعتراضات خیابانی علیه جمهوری اسلامی از دادگاه شعبه ١٠٣ زاهدان ضمن محکوم شدن به یک سال حبس به هفتاد ضربه شلاق نیز محکوم شد.

در سال ٢٠٢٣، دستکم شش مورد مرگ کارگران بلوچ در نقاط مختلف ایران ثبت شده که آخرین این موارد فردی با هویت “محمد امین شیهکردک”، ١٩ ساله و اهل زاهدان عنوان شده که در تاریخ ٣٠ نوامبر بدلیل نبود ایمنی در کار از بالای ساختمان سقوط کرده و جان خود را از دست داده است.

استان سیستان و بلوچستان و دیگر مناطق بلوچ نشین در استان های کرمان و هرمزگان از لحاظ توسعه اقتصادی در بدترین شرایط قرار دارند و بر اساس آمار منتشر شده توسط جمهوری اسلامی ایران، بلوچستان بیشترین نرخ بیکاری و فقر را دارا می باشد.

در طول سال ٢٠٢٣ میلادی بر اساس گزارش های دریافتی، نهادهای مختلف امنیتی و دولتی جمهوری اسلامی ایران، ٢١ مورد در دستکم پنج شهر مناطق بلوچ نشین، اقدام به تخریب منازل و تصرف زمین های مردم کرده‌اند. بیشتر این اقدامات در چابهار با هشت و زاهدان با هفت مورد رخ داده است و شهرهای سراوان، میناب و مهرستان نیز در رده‌های بعدی قرار دارند.

همچنین در بسیاری از این موارد نیروهای نظامی حاضر در این عملیات ها علیرغم اینکه با درخواست صاحبان این منازل مبنی بر نشان دادن حکم قضایی موافقت نکرده‌اند، اقدام به ضرب و جرح صاحبان این منازل کرده و باعث مجروح شدن شهروندان شده‌اند.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان ، امروز یکشنبه ٣١ اردیبهشت ماه ۱۴۰۲، یک خودرو به همراه سرنشینانش در رودخانه پشامگ از توابع شهرستان راسک گرفتار شد.

از تلفات جانی این سیلاب تا لحظه تنظیم خبر اطلاعی در دست نیست. گفتنی است که بخش های زیادی از شهرستان های سرباز و راسک شاهد بارش سنگین باران بوده و سیلاب رودخانه سرباز نیز جریان پیدا کرده است

آنها خواستار پیگیری حق آبه رودخانه هیرمند از افغانستان شدند.

در این تجمع شعارهایی از جمله «چو هامون نباشد تن من مباد»، «حق‌آبه حق ماست، سیستان عزت ایران است» سر داده شد. 

گفته می‌شود به برگزار کنندگان این تجمع از سوی نهادهای امنیتی و حکومتی هشدار داده بودند که نه تنها بر علیه جمهوری اسلامی شعاری سر داده نشود، بلکه عکس هایی از کسانی مانند قاسم سلیمانی نیز توسط تجمع کنندگان حمل شود. 

گفتنی است که مقام‌های وزارت خارجه ایران بارها از مذاکره با طالبان بر سر حق‌آبه هیرمند خبر داده‌اند اما تاکنون این مذاکرات نتیجه‌ای نداشته و زندگی و شغل بسیاری از شهروندان در شمال استان بلوچستان و سیستان به نابودی کشیده شده است. 

هویت این شهروندان “عبدالله بلوچی” ، “بهزاد بلوچی” و “وحید بلوچ” که در روز سه‌شنبه ٢٩ فروردین ماه و “یحیی نگاری” به همراه “محمد بلوچ” در روز چهارشنبه ٣٠ فروردین ماه توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده اند، عنوان شده است. 

گفته می‌شود نیروهای امنیتی با یورش به محل کار عبدالله و بهزاد در شهرستان کنارک و منزل وحید در شهر نیکشهر بدون نشان دادن حکم قضایی آنها را بازداشت کرده اند.

بدنبال بازداشت این شهروندان یحیی و محمد جهت پیگیری وضعیت آنها پس از حضور در مقابل دادگستری شهرستان گِه به دستور دادستان بازداشت شده‌اند. 

بر اساس این گزارش، وحید با قید کفالت آزاد شده ولی افراد دیگر در بازداشت و ممنوع الملاقات هستند.

عبدالله بلوچی از اعضای شورای شهر و یحیی نگاری نیز برادر عیسی از اعضای شورای روستای نگور می‌باشند.

گفتنی است که سال گذشته شماری از شهروندان بلوچ با تجمع در محل زیستگاه خرس سیاه از ادامه ساخت جاده جهت استخراج معادن منطقه مانع کار پیمانکاران شده و پس از مدتی افرادی ناشناس اقدام به آتش زدن ماشین آلات ساخت جاده کردند.

https://t.me/rasanknews/23003

وی درباره اوضاع آب در منطقه سیستان در شمال بلوچستان اظهار داشت: بارندگی‌ها در شمال استان نزدیک به صفر بوده است، بنابراین حتما باید نیاز آبی را از منابع داخلی تامین کنیم، تا حدی نیاز آبی را از تهلاب و چاه‌های دشت هامون تامین می‌کنیم اما در هر حال وضعیت آب در بلوچستان و سیستان خصوصا در شمال بحرانی و فوق بحرانی است.

محمد سرگزی افزود: فعلا منابع آب چاه‌نیمه‌ها برای پنج تا شش ماه آینده تاحدی کفاف نیازها را می‌دهند، اما اگر در این فرصت باقیمانده کاری انجام ندهیم باید برای حدود ۴۰۰ هزار نفر از جمعیت یعنی شهرها و روستاهای زابل، زهک، نیمروز، هیرمند و هامون آبرسانی سیار انجام دهیم که البته مشکل این است که حتی برای آبرسانی سیار هم آب نداریم.

گفتنی است که بی کفایتی مسئولین و مقامات حکومتی در دیپلماسی و عدم تلاش برای گرفتن حق‌آبه رودخانه هیرمند از افغانستان باعث شده تا بسیاری از شهروندان در شمال استان ضمن از دست دادن کار کشاورزی خود با بحران جدی آب آشامیدنی روبرو شوند. 

کبری هوتی، اهل روستای حُمیری واقع در شهرستان قصرقند، فارغ‌التحصیل رشته مهندسی صنایع و معادن از دانشگاه صنعت و معدن و فعال محیط زیست می‌باشد.

بر اساس گزارش‌های دریافتی، اتهامات مطرح شده علیه خانم هوتی “فعالیت در فضای مجازی، تشویش اذهان عمومی و اقدام علیه امنیت ملی” عنوان شده است.

این شهروند بلوچ، در تاریخ ١٩ بهمن ماه ۱۴۰۱، در ایرانشهر بازداشت شده بود.

وی یک روز پس از بازداشت به زاهدان منتقل شده و توانسته بود دو بار با خانواده تماس تلفنی برقرار کند.

گفتنی است که طی چند روز اخیر دستگاه قضایی استان بلوچستان و سیستان پس از قبول وثیقه قول آزادی وی را داده بود ولی هر بار به بهانه‌های مختلف این آزادی به تعویق می‌افتاد.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، کبری هوتی، دختر ٢٣ ساله بلوچ که در ١٩ بهمن ماه ۱۴۰۱ پس از یورش نیروهای اطلاعات سپاه به محل سکونتش در شهرستان ايرانشهر بازداشت شده بود، علیرغم قبول وثیقه توسط دستگاه قضایی همچنان در بازداشت به سر می برد.

بر اساس گزارش‌های دریافتی، اتهامات مطرح شده علیه خانم هوتی “فعالیت در فضای مجازی، تشویش اذهان عمومی و اقدام علیه امنیت ملی” عنوان شده است.

وی یک روز پس از بازداشت به زاهدان منتقل شده و تاکنون توانسته دو بار با خانواده تماس تلفنی برقرار کند.

گفتنی است که طی چند روز اخیر دستگاه قضایی استان بلوچستان و سیستان پس از قبول وثیقه قول آزادی وی را داده ولی تا به امروز ٢۶ بهمن ماه به بهانه پیایان یافتن وقت اداری، از آزادی وی جلوگیری کرده است.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، دیروز ۱۹ بهمن ۱۴۰۱ نیروهای اطلاعات سپاه در پی یورش به محل سکونت یک دختر فعال محیط زیست بلوچ در شهرستان ايرانشهر، اقدام به بازداشت وی کردند.

هویت شخص بازداشت شده، کبری هوتی،۲۳ ساله و اهل روستای حُمیری شهرستان قصرقند مشخص شده است . نامبرده فارغ‌التحصیل رشته مهندسی صنایع و معادن از دانشگاه صنعت و معدن و فعال محیط زیست می‌باشد.

به گزارش گروه حقوق بشر بلوچستان، روز چهارشنبه ۱۷ شهریور ماه ۱۴۰۰ یک کودک ۱۶ ساله اهل شهر گروگ شهرستان سیریک بر اثر غرق شدگی در دریا جان خود را از دست داد.

این حادثه حوالی ساعت شش بعد از ظهر در حالی اتفاق افتاد که چهار شهروند که یکی از آنها کودک و اهل شهر گروگ بوده است، برای تست کردن یک فروند قایق موتوری به دریا رفته بودند که دو نفر از آن‌ها در داخل آب افتادند و یکی از آن‌ها غرق شده و جان خود را از دست داد.

این افراد به علت سرعت زیاد و انجام حرکات نمایشی و عدم کنترل قایق، دو نفر از آن‌ها در دریا پرت شده اند که یک نفر از آن‌ها نجات پیدا کرده و نفر دوم در دریا غرق شده است.